Accessibility links

Breaking News

Terorism ak Entènèt - 2004-05-20


Yon video ki pase sou Entènet e ki moutre kote y’ap koupe tèt yon ameriken 26 an ann Irak se dènye egzanp sou fason teroris ka itilize e abize sa yo rele cyber espas la, anpalan de rezo mondyal enfòmatik la.

Gabriel Weinman se yon ekspè nan estrateji kont teroris. Li fè konnen palefèt ke rezo enfòmatik la ofri yon aksè global, li ouvè pòt lemond antye ak yon klik sèlman; li atire rezo teroris yo pi plis. Li wè twal la, web la, tankou yon chan d batay ki ofri teroris yo yon kanal pou youn kominike ak lòt, epi pou menm anboche nouvo ajan ak nouvo sipòtè.

Pou msye Weinman, Entènèt la itil espesyalman pou rezo teroris mondyal yo, tankou al-Qaida.

Li di, “si w’ap pale de rezo mondyal, fòk ou gen yon kanal kominikasyon. Si w’ap pale de òganizasyon ki pa chapante ankò tankou òganizasyon, men ki se ti rezo ki pa toujou gen lyen solid antre yo, Entènèt tounen yon metòd trè efikas pou yo kominike oubyen kowòdone fason y’ap pwopaje enfòmasyon, fè anbochay, kotize lajan elatriye.”

Nan dènye rechèch Msye Weinman fè sou terorism ak Entènèt, li fè konnen cyber espas la ofri gwoup teroris yo plizyè avantaj. Dabò, gen aksè fasil li ba yo sou rès mond la.

Dapre li,“Ou pa menm bezwen yon òdinatè; ou ka nèk al’ nan yon bibliyotèk piblik tankou ajan al-Qaida yo te fè li. Oubyen ou ka ale nan yon cybercafé. Pa gen kontwòl, pa gen regleman pou jennen moun, e pa gen lwa. Pèsonn pa la pou sansire mesaj k’ap pase yo.” An nou wè kèk lòt avantaj.

Ekspè a eksplike kouman Entènèt kominasyon bon mache, enstantane, ak yon piblik mondyal. Epi li pèmèt yon moun rete anonim. Gabriel Weinman di “ou ka chita nan yon ti boutik, yon cybercafé nan vil Lond, itilize yon “serveur” ki nan Afrik di Sid pou w’ voye yon mesaj nan Amerik di Nò san pèsonn pa jwenn tras li.

Msye Weinman te acheve rechèch li a pou gwoup endepandan United States Institute of Peace, ki gen baz li isit Washington. Dapre li, etid la montre gen mwens ke 10 gwoup teroris ki te konn’ sèvi ak rezo Entènèt la an 1997. 7 an pita, chif la nan plizyè milye. Pou n’pi egzat, se dè milye sit web ki reprezante gwoup radikal ak teroris atravè lemond. Gen anpil enfòmasyon ki disponib tou sou web la e eleman ki ta gen tandans teroris ka jwenn yo. Dayè moun ki te komèt atak teroris 11 septanm 2001 yo sou World Trade Center ak Pentagòn nan te sèvi ak enfòmasyon konsa.

Tankou Msye Weinman di, se pa tout moun ki konnen ki kote y’ap antre lè y’ap navige sou web la. Gen sit ki pretann yo se tèl bagay, tèl antrepriz, poutan se pa vre ditou. Yo pa sanble ak sit teroris. Epi yo konn’ vize timoun pou vann pwodui tankou desen anime, pyès komik, mayo, afich, senbòl, pou ranmase lajan. Defi a alèkile se kouman pou responsab yo konbat move eleman yo san yo pa anpyete sou libète sitwayen yo.

Steven Monblatt ki nan yon branch L’OEA k’ap konbat terorism di nan pwen rezon pou yo kite resèt pou fè pwason, teknik pou fabrike bonm, sou Entènèt la. Men gwoup k’ap defann libète sivil yo ap fè efò tou pou strateji anti-teroris yo pa vyole dwa nou tout k’ap sèvi ak rezo enfòmatik mondyal la genyen pou n'itilize li san pwoblèm.

XS
SM
MD
LG